مرا به خاطر داشته باش
آغاز به کار

سلام؛ قدمتان روی چشم/ ممنونم از اینکه کلیک رنجه فرمودید، خواهشمندم چند دقیقه با حوصله و دقّت، نکات زیر را بخوانید:

1) قبل از هرگونه فعالیتی در سایت، و برای اینکه خسته نشوید و بتوانید از وقت بیشتر استفاده کنید، این مطلب " آشنایی با فضای سایت " را بخوانید.

2) اگر میخواهید، پیام یا مطلبی که برای سایر بازدیدکنندگان نیز مفید است، را برایم ارسال کنید، از طریق بخش پرسش و پاسخ اقدام نمایید.

3) سوالات خودتان را از لینک "ارسال پرسش" ثبت نمایید، و برای آگاهی از پاسخ، ظرف چند روز آینده، مجدداً به سایت مراجعه نمایید.

4) قبل از ثبت سوال و یا درخواست مشاوره، کمی در سایت گردش کنید، شاید، پاسخ سوال شما در سایت مطرح شده باشد.

5) حتما نظرات خودتان را در ذیل هر مطلب، ثبت نمایید، تا اطلاع ثانوی، لینک "تماس با من" غیر فعال است و تمامی سوالات را از طریق لینک "ارسال پرسش جدید" ثبت نمایید.

6) برای ثبت هرگونه پیام، یا نظری در این سایت، باید، ثبت نام کنید. (لینک آن بالای تصویر من، موجود است) "راهنمای عضویت"

7) امتیاز دادن به یادداشتها و مطالب باعث میشود که دیگران را در خواندن مطالب مفیدتر یاری کنید، چه خوب است که بعد از استفاده از مطالب، به این نکته توجه فرمایید.

8) اگر دسترسی به اینترنت برایتان دشوار است، پیشنهادم این است که به لینک "عضویت در سامانه پیامکی" مراجعه کنید.

9) از اخلاق پسندیده این است که، مطالب را بدون ذکر منبع، منتشر نکنید، رعایت این مساله، نشانه حسن رفتار و شخصیت شماست و ما را در ترویج معارف دینی، یاری می کند. 

با تشکر فراوان از شما مخاطب محترم و نازنین

یا علی

پیوندها
مجتمع مذهبی فرهنگی امام رضا علیه السلام - تهرانپنل پیامک رایگانپیکس بلاکشبکه تبلیغدفتر حفظ و نشر آثار آیت الله العظمی خامنه ای (حفظه الله)پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبریمرکز مدیریت حوزه علیمه خراسانطلبه پاسخگورادیومونسبک زندگی موسسه راه روشنمدرسه علمیه سیادت خراسانعضویت در سامانه پیامکی 3000872030

یادداشتی در حاشیه سریال دودکش

یادداشتی در حاشیه سریال دودکش
 
نقد و بررسی تحلیلی سریال دودکش
در طول تاریخ بعد از انقلاب شکوهمند اسلامی ایران، پخش این چنین سریالی از رسانه ملی با این ویژگی ها در نوع خودش کم نظیر یا بی نظیر بود، ویژگی هایی که در چند سطر آتی به آن اشاره خواهم کرد، و از دید بسیاری از صاحبنظران، در کنار نقاط ضعفش با توجه به نیاز جامعه و غنای محتوایی، به این سریال نمره ای، بالاتر از قبولی و حتی در حد ممتازی می دهد.
لازم به ذکر است، از آنجایی که نگارنده از اعضاء کارگروه فیلم نامه نویسی واحد پژوهش های صدا و سیمای مرکز خراسان رضوی می باشد، در این چند خط نوشته که به دست نگارنده، مسطور شده است، به ابعاد مختلف این سریال و نقد و بررسی آن به صورت جداگانه پرداخته میشود، با اینکه عمدتاً نظرات، کارشناسی شده و با بررسی نقطه نظرات اساتید و صاحب نظران و بزرگان رسانه می باشد، اما مسئولیت تمامی نظرات در این نوشته، متوجه شخص نگارنده میباشد.
 
 
 
 
کارگردانی:
کارگردان این مجموعه، بشخصه انسانی است با تجربه و با سابقه و کارهایی که محتوای ارزشی داشته است، و به نظر نگارنده، لطیفی، قلب لطیف و رئوفی دارد و کارش را خوب بلد است، در این سریال سعی کرده در کنار طنز واقعیت های سبک زندگی دینی و ایرانی را به تصویر بکشاند. لطیفی را از مجموعه "وفا" بهتر میشناسیم، کارهای او چه سینمایی و چه تلویزیونی، دلسوزانه است، با روش کلاسیک بیان خودش، و صد البته همراه با آروق روشنفکری نیست، به دنبال تثبیت خودش و تخریب رقیبانش نیست، و در پی شکستن خط قرمزها برای اثبات جرات و جسارت خودش نبوده و همیشه در کارنامه اش اثبات نموده که انسان سلیم النفسی است.
کارها و آثار او در حوزه مفاهیم فرهنگی و دینی، بسیار موثر و ارزشمند است، حتی "ساخت ایران" که با محتوا و قالبی رنگین تر، به تصویر در آمده است، اما در پی اثبات ارزشهای فرهنگی اعتقادی جوانان ایرانی و ملت ایرانی است که اوج آن در مخالفت یکی از شخصیت های اصلی سریال با واژه "خلیج عربی" است که بسیار برانگیزانده غرور و غیرت و هیجان و عرق ملی و مذهبی است.
لطیفی انسانی نیست که به دنبال ترقی و پیشرفت نامعقول یک شبه باشد تا جایی که به حربه ی ناکارآمد و سخیف اپوزوسیونی ها، متوسل شود و از در مخالفت وارد شود، تا حرفها و تفکرات و عقیده هایش را به کرسی بنشاند، کاری که تعدادی از هم کسوتان او انجام دادند و از وادی حقانیت خارج شدند. حقیقتا او به دنبال اوج گرفتن یکباره نیست بلکه تمام کارهای او با رعایت اخلاق و انصاف در اوج است.
لطیفی از راه اصولی و صحیح و با حرفه خودش، حرفهایش را میزند و عمق تاثیرگذاریش بسیار بیشتر است از راههای ناشایست دیگر، به عنوان مثال، به هم ریختگی نسبی نظام بروکراسی ایران و عدم وجود ساختار متوازن در آن را در سریال "ساخت ایران" در همان قسمت های اول با بیانی شیوا و منطقی به نمایش در می آورد.
لطیفی کارگردانی است محبوب و مقبول و حتی کارگردانی مذهبی و ارزشی که به ارزشها و مقدسات احترام می گذارد و از این رو این انسان معتقد را باید محترم دانست.
لازم به توضیح است که اگر تمامی این خصوصیات به کارگردان نسبت داده میشود، در حالی که برای خروجی یک اثر هنری عوامل دیگری همچون نویسنده و تهیه کننده نیز تاثیر گذار میباشند، علت مشخصی دارد و آن هم اینکه یک کارگردان ریشه دار مثل آقای لطیفی تیم اجراییش را بر اساس اصول مدیریتی و فکری و اعتقادی خودش گلچین میکند و این دلیل بر آن است که حتی یک فیلنامه اگر چه که اثر قلم شخص آقای لطیفی نباشد، اما از راه بیان لطیفی است که به سبک ویژه و مختص او، تولید می شود. و لذا لازم است که هر آنچه از نقاط قوت و ضعف ذکر میشود، به کارگردان نسبت داده شود.
 
 
 
محتوای داستان فیلمنامه:
از هر جهت بسنجیم و از انصاف دوری نکنیم، با مقایسه با سایر سریالهایی که سیما در سالهای گذشته در ماه رضان و سایر فصول، پخش میکرد و اگرچه کم اما بازهم حواشی تربیتی و فرهنگی و اجتماعی داشت، از ترویج فرهنگ ضد دینی، ترویج آسیبهای اجتماعی به صورت ناصحیح، نمایش نکات تربیتی منفی و . . . که برای نسل جوان و خانواده ها، اثرات سوء زیادی را در پی داشت، گرفته تا ترویج اعتقادات مذهبی به صورت غلط و ممزوج با تفکرات منحرف، البته در کنار درصد بالایی از فرهنگسازی ارزشهای اخلاقی و دینی، میتوان سریال دودکش را از بقیه، کم حاشیه تر دانست، گرچه نوع طنز، طنز موقعیت و اشخاص و گفتار بود، و داستان از یک نقطه نامشخص به نقطه نامشخص تر دیگری به پایان رسید، اما مخاطب در همین چند صباحی که به همراه شخصیت های داستان بود، با آن ها هم ذات پنداری میکرد و با آنها زندگی مینمود، در بسیاری از صحنه ها، حس مشترک شخصیت و مخاطب به خوبی نمایش داده میشد، و در هر قسمتی به خوبی شاهد تذکر دوستانه به همراه شوخی و مزاح و نه با خشکی بسیار، و انتقال نکات اخلاقی و اعتقادی، که با فرهنگ اجتماعی و دینی مردم ایران بسیار سازگار است، بودیم. استفاده از تکه کلام های بی شاعبه و بدون حاشیه و بدون بار معنایی منفی، و تقید شخصیت های مطرح به برخی از آموزه های دینی، بسیار مشهود بود، به عنوان مثال، اصلاح ذات البین ( اصلاح رابطه زوجین که به جدایی انجامیده است)ولو با دروغ مصلحتی، رعایت حق الناس و جلب رضایت صاحب حق، رعایت قوانین (اگرچه نشاندن مسافر در عقب ماشین های باربری ضد قانون است)، تعهد و وفای به نذر، نماز، حسرت به خاطر از دست دادن پیشواز ماه رمضان، احترام به روحانیت، پرهیز از نذول و ربا، پرداخت بدهی در اسرع وقت به هر نحو ممکن، قناعت، ساده زیستی، پوشش مناسب و رعایت عفاف و حجاب و . . . چند نمونه از ارزشهای اخلاقی دینی و فرهنگی بود که به خوبی در این سریال گنجانده شده بود.
نکته دیگری که ذکرش ضروری است حجم انبوه اتفاقات و چلنج ها (چالشهای داستانی) در این سریال است که با دید واقع بینانه، میتوان گفت کمی اغراق آمیز و مبالغه گونه است، برای یک خانواده هر چقدر هم که مبتلا به بلا و مشکل باشند، تلمبار شدن اینهمه گرفتاری و مشکل و مصیبت جدا و حقیقتا دور از واقع به نظر میرسد و میتوان در مقابل دغدغه اصلی فیلمنامه نویس برای ارتقاء جذابیت فیلمنامه، این انتقاد را وارد دانست که حوادث فیلم به صورت افراطی و با زیاده روی، در محور اصلی داستان کاشته شده است. 
 
ضرورت وجودی شخصیتها :
اگر چه سریال پرکاراکتر و قصه فیلم، پربازیگر بود، و تا حد مقبولی نقش هریک به خوبی تقسیم و اجرا شده بود، ولی خوب است گفته شود که نبود بعضی از شخصیت ها به داستان و روند پیشرفت آن ضربه ای وارد نمیکرد، و مخاطب این حس را دارد که وجود بعضی از شخصیت ها برای حجیم کردن طنز شخصیت است، که این مساله بیشتر در رابطه با شخصیت های کمرنگ و حاشیه داستان منطبق است، البته یکی از شخصیت های اصلی داستان، نقش و دیالوگ و اجرایش کمی غیر قابل قبول بود، (افروز خواهر فیروز) شخصیتی که تاثیر مستقلی نداشت و عملا نقش زیادی در روند داستان از او نمیبینیم. 
 
 
حضور شخصیت روحانی:
با توجه به تمام محسّنات و ذکر بعضی از نقاط ضعف سریال، بدون تعارف، باید اقرار کرد، که حضور شخصیت روحانی، و شخص بازیگر، اصل نقش، نحوه اجرا، دیالوگ، محل انتقاد صریح نگارنده است.
با دقت کمی به فیلمنامه و تامل و تفکر اندک، میتوانم به صراحت بگویم، تا وقتی که پای روحانی به میان نیامده بود، داستان دلپذیرتر و واقعی تر به نظر میرسید و درصد تاثیرگذاری طنز و مزاح در جان مخاطب به اندازه بود، اما با حضور جواد عزتی، در نقش روحانی، با سبک خاص سخن گفتن و راه رفتن و تعاملات اجتماعی اش، داستان از واقعی بودن و باورپذیر بودن، تا حد بسیار زیادی دور شد.
الحق و الانصاف، این شخصیت حضورش به هیچ وجه در داستان ضرورت ندارد حتی اگر نقش آن را شخصی غیر از "بابا اتی" قهوه تلخ بازی میکرد.
 
 
 
 
این نوع به تصویر کشاندن روحانی نه تنها مفید تاثیرگذاری نیست، بلکه با واقعیت شخصیت جامعه روحانیت مغایر است و برای بنده جای سوال بزرگی است که در انتخاب شخص بازیگر و ایجاد نقش آن و بازیگردانی، چه عامل یا عواملی بر روی کارگردان تاثیرگذار بوده اند که وی این انتخاب را داشته. اگر تمام علت حضور روحانی را فشرده و خلاصه بخواهیم در نظر بگیریم تنها به این نتیجه میرسیم که نقش شخصیت روحانی برای انتقال راز مخفی فیروز (فروحتن قالیشویی) در این سریال گنجانده شده است که اگر در پایان فیلم، از شخصیت جدی یک روحانی برای این کار استفاده میشد، بسیار مقبول تر و تاثیرگذارتر میبود.
البته با چشم پوشی از بعضی نقاط ضعف صریح در شخصیت روحانی، این پیشنهادات نسبت به استفاده بیشتر و بهتر و با کیفیت تر و باورپذیرتر از روحانی در فیلم های آینده مطرح میشود، به عنوان مثال استفاده ابزاری از ذکر صلوات به هنگام فراموشی یک مطلب از سوی روحانی، که میتوان تا حدودی این عکس العمل را توهین آمیز به مقدسات دانست و همچنین بیان آدرس حدیثی که روحانی برای فیروز در مسجد میخواند مبنی بر اینکه (در کتاب "کنز العمال" جزء فلان، حدیث شماره فلان، وجود دارد) باید دقت میشد، که به جای واژه جزء، بایستی کلمه "جلد فلان" استفاده میشد، و عملا واژه جزء در موارد نادر  برای ارائه رفرنس در قرآن کریم برای حافظین قرآن به کار میرود، و در حقیقت این مساله بسیار غیرعلمی مینمود و دقت زیادی برای درکش لازم نبود. و به مخاطب میفهماند که برای اجرای نقش روحانی، کارشناسی لازم و تحقیقات قابل قبول، صورت نگرفته است.
و من الله التوفیق فی جمیع الامور
علی اصغر فروتن
30 / مرداد / 1392
امتياز شما :
 
۰ راي
ارسال :
۱۳۹۲/۵/۳۰
بازديد :
۸۹۴ مرتبه
نظرات